
Νadia Fragkouli
Dr. phil. in Modern Greek Literature (2019). Postdoctoral researcher in Comparative Literature, Department of Philology, National and Kapodistrian University of Athens
Β. Συγχρονος Φεμινιστικος Λογος και Λογοτεχνια: οψεις του εμφυλου Βιωματος στην Ελληνική Πεζογραφια του Σημερα
Σε έναν κύκλο 6 συζητήσεων γύρω από κεντρικές θεματικές του γυναικείου βιώματος και της λογοτεχνίας των γυναικών, θα εμβαθύνουμε στον τρόπο με τον οποίο σύγχρονες διακεκριμένες γυναίκες συγγραφείς διαχειρίζονται θεματικές όπως η βία κατά των γυναικών, οι έμφυλες διακρίσεις, το βίωμα της μητρότητας, η σχέση της γυναίκας με το σώμα της και τη σεξουαλικότητά της κ.ά.
*Δίδεται πιστοποίηση παρακολούθησης*
28 Didotou Athens, MindSpark_Room
CV

Η Νάντια Φραγκούλη είναι δρ. Νεοελληνικής Φιλολογίας (Τμήμα Φιλολογίας ΕΚΠΑ) και μεταδιδακτορική ερευνήτρια του ίδιου Τμήματος. Το διάστημα 2020-2023 δίδαξε προπτυχιακά μαθήματα με θέμα τη Λογοτεχνία του 20ού αιώνα στη Φιλοσοφική Σχολή της Αθήνας, και από το εαρινό εξάμηνο του 2024 εντάχθηκε στο διδακτικό προσωπικό του μεταπτυχιακού προγράμματος «Κινηματογραφικές και Κινηματογραφικές Σπουδές» του Τμήματος Επικοινωνίας και Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης του ΕΚΠΑ με σεμιναριακά μαθήματα που εξετάζουν την επαφή της λογοτεχνίας με τις άλλες τέχνες, καθώς και τον διάλογο λογοτεχνίας και κοινωνίας με έμφαση σε ζητήματα ιστορίας και φύλου.
Τα ερευνητικά της ενδιαφέροντα επικεντρώνονται στην πεζογραφική παραγωγή του εικοστού και του εικοστού πρώτου αιώνα, με έμφαση σε θεματικές όπως η σχέση λογοτεχνίας και φεμινιστικού λόγου, ο διάλογος λογοτεχνίας και ιδεολογίας και οι διαμεσικές/διακαλλιτεχνικές επαφές των λογοτεχνικών έργων. Άρθρα της έχουν εκδοθεί σε επιστημονικά περιοδικά και συγκεντρωτικούς τόμους. Τον Δεκέμβρη του 2023 κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις Γκόνη η μονογραφία της Ο διάλογος της ελληνικής πεζογραφίας με τον κινηματογράφο 1949-2009, η οποία θέτει μεθοδολογικά ζητήματα της μελέτης και ανάλυσης των κινηματογραφικών ποιοτήτων στα πεζογραφικά κείμενα, αλλά και αναδεικνύει το σύνθετο πολιτισμικό και ιδεολογικό πλέγμα της μεταπολεμικής και μεταπολιτευτικής περιόδου μέσα από την εξέλιξη της νεοελληνικής πεζογραφίας.
Αναλυτικό βιογραφικό σημείωμα: https://uoa.academia.edu/NadiaFragkouli/CurriculumVitae
Ενδεικτικές δημοσιεύσεις: https://uoa.academia.edu/NadiaFragkouli
Σύγχρονος φεμινιστικός λόγος και λογοτεχνία: γυναικείες συγγραφικές φωνές στην Ελλάδα του σήμερα.
Ο φεμινιστικός λόγος ανθεί πληθωρικά και πλουραλιστικά τα τελευταία χρόνια και στην Ελλάδα. Αιτήματα όπως η κατάργηση της έμφυλης βίας, η ισότητα στην εργασία, η διεκδίκηση της ουσιαστικής ελευθερίας του έμφυλου λόγου, η εναντίωση στα έμφυλα στερεότυπα και την πατριαρχία έρχονται στο προσκήνιο σε ανταπόκριση με τις σημερινές πολιτικές και πολιτισμικές εξελίξεις. Πώς αποτυπώνονται όμως τέτοια κομβικά αιτήματα στη σύγχρονη λογοτεχνική παραγωγή; Ποια η σχέση φεμινιστικού λόγου και πράξης με τα λογοτεχνικά κείμενα; Πώς αντιλαμβάνονται τέτοιου είδους ερωτήματα οι ίδιες οι λογοτέχνιδες στο πλαίσιο του έργου τους, αλλά και της δημόσιας παρουσίας τους; Τι μπορεί να μας δώσει η λογοτεχνία στον διάλογο γύρω από τα φεμινιστικά αιτήματα και τη φεμινιστική θεωρία και πράξη;
Σε έναν κύκλο 6 συζητήσεων γύρω από κεντρικές θεματικές του γυναικείου βιώματος και της λογοτεχνίας των γυναικών, θα εμβαθύνουμε στον τρόπο με τον οποίο σύγχρονες διακεκριμένες γυναίκες συγγραφείς διαχειρίζονται θεματικές όπως η βία κατά των γυναικών, οι έμφυλες διακρίσεις, το βίωμα της μητρότητας, η σχέση της γυναίκας με το σώμα της και τη σεξουαλικότητά της κ.ά. Κάθε μία από τις συναντήσεις θα επικεντρώνεται σε επιλεγμένα κείμενα από τη λίστα βιβλίων που προτείνεται, με άξονα μια κοινή θεματική, προκειμένου η αλληλεπίδραση της ομάδας μας με τα κείμενα να καταλήξει στη διερεύνηση της τροπικότητας της λογοτεχνικής γραφής των σύγχρονων συγγραφέων, των θεμάτων που προτάσσουν και των υφολογικών ελευθεριών που αξιοποιούν.
Κάθε μέλος της ομάδας θα έχει την επιλογή να καταθέσει έως 2 σύντομες εργασίες (μέχρι 1000 λέξεις περίπου) οι οποίες θα επιστραφούν με αναλυτικά σχόλια από την εισηγήτρια, και στις οποίες θα μπορεί είτε α. να γράψει ένα σύντομο πρωτότυπο κείμενο πάνω σε κάποια από τις θεματικές του σεμιναρίου είτε β. να παρουσιάσει κάποιο αγαπημένο λογοτεχνικό έργο ως προς κάποια από τις παραπάνω θεματικές. Όποι@ επιθυμεί μπορεί να παρουσιάσει το κείμενο μίας από τις δύο εργασίες στην έβδομη, καταληκτική συνάντηση του κύκλου διαλέξεων.
** Οι συναντήσεις θα γίνονται ανά 15νθήμερο ώστε όσ@ το επιθυμούν να έχουν τον χρόνο να διαβάσουν τα προτεινόμενα βιβλία. Η κατ’ ιδίαν μελέτη δεν είναι υποχρεωτική για τη συμμετοχή στο σεμινάριο καθώς τα αποσπάσματα που θα αναλύονται θα διαβάζονται στη διάρκεια των συναντήσεων. Σε κάθε συνάντηση θα δίνεται ανθολόγιο αποσπασμάτων και πρόσθετη βιβλιογραφία.
***
Στόχος των συναντήσεων είναι η διερεύνηση βασικών αιτημάτων που προτάσσει η ποικιλόμορφη σύγχρονη φεμινιστική ρητορική μέσα από πρόσφατα λογοτεχνικά έργα που επικεντρώνονται στο έμφυλο βίωμα. Με έμφαση σε έργα γυναικών δημιουργών και θεματικές όπως τα έμφυλα στερεότυπα, η έμφυλη βία, η έννοια και το θέμα της γυναικοκτονίας, οι κακοποιητικές σχέσεις, αλλά και το σώμα, η μητρότητα, η σεξουαλικότητα πρόκειται να συζητήσουμε γύρω από τους παραπάνω θεματικούς πυρήνες αξιοποιώντας στοιχεία της ιστορίας του φεμινιστικού κινήματος και της φεμινιστικής κριτικής, τα οποία συνδυάζονται με σύγχρονα κείμενα, λογοτεχνικά και μη.
Ιδιαίτερα θα μας απασχολήσει η λογοτεχνική αξιοποίηση του έμφυλου βιώματος. Ποια κείμενα είναι πιο δραστικά και γιατί; Πώς κρίνονται τα κείμενα που επιμένουν στην ορατότητα του έμφυλου βιώματος και πόσο εύκολο είναι να διολισθήσει κανείς σε πρόχειρες αξιολογήσεις οι οποίες τελικά δεν δηλώνουν παρά έναν εσωτερικευμένο σεξισμό; Πώς κρίνουμε εμείς ως αποδέκτες τα κείμενα που συζητάμε;
- Δευτέρα 28 Απριλίου 2025 – 18.30-20.30: Μητρότητα
Αγγελική Δαρλάση, «Θα μάθω κι εγώ!»: Η φωνή της. Ανθολογία, 2023.
Αλεξάνδρα Κ*, «Πράγματα που σκέφτεται η παρθένος Μαρία καπνίζοντας κρυφά στο μπάνιο», «Μαμά, μαλάκω»: Πράγματα που σκέφτεται η παρθένος Μαρία καπνίζοντας κρυφά στο μπάνιο, 2023.
Αυγή Λίλλη, «Μια εισπνοή του κόσμου όλου», «Μαμά, πέθανες»: Ρυζόχαρτο και άλλες μικρο-ιστορίες, 2023.
Μια γυναίκα επίτοκος στο μαιευτήριο, μια εγκυμονούσα που καπνίζει κρυφά στο μπάνιο, μια μάνα στην παιδική χαρά, μια γυναίκα που πρέπει επιτέλους (!) να αποφασίσει αν θέλει να κάνει παιδιά, και μια ξεθεωμένη μάνα-πτώμα που τρέχει να παρηγορήσει το παιδί της.
Συνάντηση πέμπτη, όπου συζητάμε για το βίωμα της μητρότητας, καθώς αυτό αποκαθηλώνεται από το κοινωνικό του βάθρο, γεμίζει κούραση και σωματική οδύνη, ενώ στοιχειώνεται από τις κοινωνικές δομές πάσης φύσεως που επιμένουν να καθορίσουν τις επιλογές των γυναικών για τη ζωή και το σώμα τους.
- Δευτέρα 5 Μαΐου 2025 – 18.30-20.30: Σιωπή και Λόγος
Πέννυ Μηλιά, «Από το δάσος», Ιωάννα Μπουραζοπούλου «Η φωνή της»: Η φωνή της. Ανθολογία, 2023.
«Γέροι Γάλλοι στο Αιγαίο»: Πράγματα που σκέφτεται η παρθένος Μαρία καπνίζοντας κρυφά στο μπάνιο, 2023.
Αλεξάνδρα Κ*, Γάλα, αίμα, 2021.
Η Άννα μαθαίνει στα κορίτσια της να μην ακούνε τη μαμά τους, η κυρία Φωκά διεκδικεί δικαιοσύνη για όλες τις γυναίκες που στερούνται τη φωνή τους, μια γυναίκα προσπαθεί να γράψει ενώ τη ζητάνε τα παιδιά και τη διεκδικεί ο σύζυγος, και η Ξένη-Φόνισσα-Μήδεια στο Γάλα, αίμα, μιλάει πάντοτε ψιθυριστά γιατί φοβούνται τη φωνή της.
Συνάντηση έκτη όπου συζητάμε για τις συνδηλώσεις σιωπής και λόγου στα έργα των γυναικών. Τι χρειάζεται μια γυναίκα για να αρθρώσει λόγο, και πολύ περισσότερο για να γράψει λογοτεχνία; Συζητάμε τα παραδείγματα των λογοτεχνικών αποσπασμάτων πλάι σε παραθέματα εμβληματικών κειμένων της φεμινιστικής κριτικής όπως το Ένα δικό της δωμάτιο (A room of one’s own, 1929) της Virginia Woolf και το Η τρελή γυναίκα στη σοφίτα (The madwoman in the attic, 1979) των Sandra Gilbert και Susan Gubart.
Tickets Policy
Cancellations by the attendee:
•You may transfer to another course or workshop up to 7 days before the start date. We cannot offer a refund.
•Proceeds from workshop participation are considered donations supporting the Imagine Heritage non-profit organization, dedicated to advancing global cultural heritage and education.
